Mizithrapita
Nisan 9th, 2006
Mizithrapita her ne kadar hamur kızartılarak yapılıyorsa da hafif olduğunu iddia edebileceğim bir tatlı. Rahmetli büyük teyzemden öğrendik yapmayı ve Giritli tatlısı demem yanlış olmaz herhalde — Rumca bir isim kullanılmasına başka bir anlam veremiyorum. Mizithra, parmesana benzer bir çeşit peynir Rumca lor peyniri, pita da ekmek/pide/hamur demek yanılmıyorsam. İsminden dolayı tahmin ediyorum ki bu tatlının orijinalinde mizithra (ya da parmesan) kullanılıyor olsa gerek ama tuzlu bir peynirle nasıl olur, hiç hayal edemiyorum bile. Lorla yapıldığı için Türkçeye çevirmek istersek lorlu ekmek ya da kızartıldığını da vurgulamak istersen lorlu pişi de denebilir.
Yapımı çok kolay, tek zahmeti mayalı hamur yapmak ve ocağın başında bu ufacık ekmekçikleri yapıp kızartmak. Biri hamuru inceltip, içine malzemeyi koyup kızartır diğer kişi de kızarmışları alıp pudra şekerini elerse bu tatlıyı yapmak çok daha kolaylaşır. Yani mümkünse iki kişi girin mutfağa. :) Teyzeciğim yaparken bu şekerleme işi benimdi. Yazları kesinlikle bir kaç kere mizitrapita bir kaç kere de lokma partilerimiz olurdu. Yayladaki evin terasında geçen o günler, daha ılınmadan yenen mizitrapitalar ve lokmalar bir anı şimdi.
Bir de, ılıkken yemenizi tavsiye ederim, o zaman tadına doyulmuyor ve bir oturuşta 5 - 6 tane yerseniz hiç şaşırmam.
Gerekenler:
(12 adet için)
Hamur:
- 2 bardak un
- 1 tatlı kaşığı kuru maya
- 1 tatlı kaşığı şeker
- yaklaşık 3/4 bardak ılık su
İçi:
- 200gr lor
- 9 - 10 sap nanenin yaprakları (kuru naneyle hiç denemedik ama sanki iyi olmazmış gibi geliyor)
Üzerine:
- yarım bardak kadar pudra şekeri
Kızartmak için:
- Ayçicek ya da canola yağı
- bir kase zeytinyağı
Öncelikle un, maya ve şekeri karıştırıp ılık suyu yavaş yavaş ekleyip hamuru yoğurun. Yumuşak, ele yapışmaz bir hamur elde edince yağlanmış bir kaba koyup ılık, esintisiz bir yerde mayalanmaya bırakın.
Bu arada içini hazırlayın: nane yapraklarını incecik kıydıktan sonra lorla karıştırın. Kesinlikle naneyi az tutmayın, tadını veren nanenin tazeliği ve çokluğu.
Hamurun mayası gelince, ayçicek yağını ısıtın. Çok ufak bir hamur parçası attığınızda hemen yağın yüzeyine çıkıyorsa ısınmış, kızartmaya hazır demektir.
Elinizi zeytinyağına batırın, hamurdan cevizden biraz büyük parçacıklar alıp yağlı avcunuzda, diğer elin parmakları/avcu ile bastırarak açın. İçine bir yemek kaşığı kadar naneli lor karışımından koyup hamuru bohça yapar gibi kapatın ve yassılaştırın. Bu arada elinizi yağlarsanız bu iş daha kolay olabilir ve kesinlikle bir açık bırakmamaya çalışın. İyice ısınmış yağınızın içine bırakın, iki tarafını da kızartın.
Kızarmış ekmekçikleri yağdan alıp kağıt havlu üzerinde biraz yağından arındırıp, hala sıcakken, servis tabağına alıp üzerine pudra şekeri eleyin.
Ilıkken servis yapın.
Demin bunu ilk defa tadan eşim çok beğendiğini söyledi ki naneye ya da lorla yapılan herhangi bir şeye çok alışık değil. Ama doughnut/berliner ve her turlü tatlı, ekmek seven bir kişi olarak “bir dahaki sefere içine böğurtlen reçeli de koyalım” teklifinde bulundu! O zaman adını da reçelli pişi koymak lazım herhalde. :)
Afiyet olsun!
10 Nisan 2006, 12:44 am
Bu tam benlik bir tarif, ellerine sağlık Fethiye. Ben de dün Hande’ye lorlu kurabiye yaptırdım, bu tarifi görsem kesin bunu denerdik. Neyse önümüzdeki haftasonu artık.
10 Nisan 2006, 10:11 am
Sevgili Fethiye, Benim ilk yorumum. Senin verdigin tarif bence orijinaline daha yakin (Cok orijinal ve guzel bir tarife benziyor bu arada). Bu peyniri (mizithra) ben bir kere denemisdim, gorunum bakimindan Lor’a benziyordu, tad beyaz peynir-lor arasi bir sey. Hafif ama lezzetli. Tuzu cok azdi. Belki ’salted farmer’s cheese’ yerine kullanilabilinir. Farmer’s cheese, Whole foods’da ufak paketler de satiliyor, tavsiye ederim. Hem tuzlu, hem tuzsuz cesiti var. Bu arada evde kaymak yazini gordum, ben de evde kaymak, nar eksisi yapiyorum. Hepimiz galiba ayni yollardan geciyoruz.
Sevgiler, Saygilar,
Mine.
10 Nisan 2006, 3:06 pm
Fethiyecigim, evdeki lorla dün Begüm’ün (sweetkitchen) kurabiyelerinden yaptim ve lorun hepsini kullanigim icin simdi uzgunum. Bir hafta sonu bol taze naneli pişilerden denemek isterim bende. Eline saglik. Sevgiler
10 Nisan 2006, 9:47 pm
Burcu’cugum, sizde de Giritlilik vardi degil mi, bu tarifi hic yaparlar miydi acaba? Iki kisi girince mutfak islerine her zaman zevkli gecer, umarim tadi sizlerin de hosuna gider ben bir daha yapmaya niyetliyim! :)
Mine, hosgeldin! Mizithrayi ben de hep makarna uzerinde yedim, hic almadim aslinda ama parmesan gibi bir sey oldugunu hatirliyorum. Almaliyim aslinda, bizim marketlerin peynir reyonlarinda da goruyordum ufak ufak paketlerin icinde. Nar eksisi icin nari iyi bulmussun! Sezon bitti de ben oyle rastlayabilmistim buralarda.
Nezaket, simdi baktim ben de bahsettigin sayfaya ve kurabiyelere. Onlari yaparken de icine nane eklemek nasil olur acaba diye dusunmedim degil. :)
11 Nisan 2006, 11:59 am
Fethiye, Nar eksisini hazir ama taze nar suyundan yapiyorum. Cok kolay, yavas ateste kaynatiliniyor, buharlastikca ozu kaliyor, agirlasiyor nar pekmezi elde ediyorsun. 1 cup’tan 1/4 cup pekmez cikiyor asagi yukari. Biz de Farmer’s market’da hala taze nar suyu var nasil oluyorsa. O yuzden sansliyiz.
11 Nisan 2006, 1:17 pm
Mine gercekten sansliymissin taze nar suyu bulabildigin icin. Biz gecende gittigimiz pazarda sadece taze elma suyu bulduk ki onu yapmak da zor degil aslinda. Yapilisini, yani ozu cikana kadar kaynatildigini biliyordum ama hic yapmak kismet olmadi, Mersin’den geliyor bizimkiler.
11 Nisan 2006, 4:32 pm
Mersinlisiniz demek? Tarsus Amerikan`da okudunuz mu diye soracagim pek de zannetmemekle beraber
11 Nisan 2006, 7:01 pm
Evet Hale, Mersinliyim ve Tevfik Sirri Gur Lisesindenim.
11 Nisan 2006, 10:39 pm
Feto’cugum, kesin deneyecegim bunu. Nane, lor ve pudra sekerini karistirmak fikri cok hosuma gitti. Eline saglik.
12 Nisan 2006, 9:09 am
Ben de anne tarafindan Mersinliyim. Annemse Sahmanlardan.Hos kendisi 50 yildir USA`da ama bir yanimiz hep Mersinli kalacak sanirim.Oradaki kuzenlerin buyuk cogunlugu TAC ve Toros mezunu, birbirinizi tanirsiniz belki diye sormustum.
12 Nisan 2006, 9:20 am
Hale, simdi sana ozel bir mesaj attim ama adresin dogru degilmis herhalde, geri geldi.
12 Nisan 2006, 9:58 am
Adresim dogru ancak cok uzun suredir hic ugrayip acmadigim bir adres oldugundan tekrar aktif etmem gerekli sanirim.
12 Nisan 2006, 10:00 am
Aktif hale gelince bana bir eposta atarsan sevinirim Hale.
13 Nisan 2006, 12:10 pm
Fethiye, o kadar canım istedi ki anlatamam. Kokusu burnuma geldi. Eline sağlık ve tarif için teşekkürler. Bir sorum olacak sana; mayasız karbonatla denesem olmaz mı?
Sevgiler…
13 Nisan 2006, 12:13 pm
Basak, hic mayasiz hamurla denemedik. Mayali hamur olunca galiba daha az yag cekiyor kizarma esnasinda. Olur da mayayla ugrasmayayim dersen yakinda firin varsa ekmek hamuru alip oyle deneyebilirsin — biz eskiden oyle yapardik. Afiyet olsun simdiden, benim de canim istedi yine! :)
15 Nisan 2006, 11:10 am
fethiye’cigim,
her güne bir yemek’in 118. sayfasini açip baksana, sürpriz!
öpüyorum seni!
tijen
17 Nisan 2006, 10:37 am
Aaa Tijen! Gormemistim bunu, iyi mi! Nanesi, loru, kizartmasi ayni ama beyaz peynir de girerse isin icine bambaska bir sey cikar ortaya gibi geldi. Gunune baktim da, benim yaptigimdan iki gun sonrasina uygun gormussun, cok enteresan :) :)
18 Haziran 2006, 2:57 pm
Fethiyeciğim
çok geçmişe dönük bir not olacak ama… Rastgelede Mizitropitaki görünce dayanamadım. Ne de olsa bu tarifin ortak bir hikayesi var aramızda di mi? ;)
Tarifini verdiğin minik pişilere Lorlu Pişi adını vermiş olman verilebilecek en doğru karar! İsmi güzel buldun… yalnız yazının başında Mizithra parmezana benzer bir çeşit peynir diyorsun… bu doğru değil. Mizithra basbayağı bizim Egedeki tatlı lor peyniri :) Belki biraz daha yağlısı.. ama aynı Tatlı lor. Hatta annemin lor kurabiyesi tarifi, Girite geldikten sonra buradaki malzemelerle denediğim ilk bildik tariflerdendi ve ölçüler hiç şaşmadı. Sayfana uğramış ve şans eseri eski tarifi gözmüşken bir hatırlatmada bulunayım dedim. Pişiler hiç de fena görünmüyorlar. Sevgiler…
19 Haziran 2006, 12:22 pm
Papatya, bu tarifle ailenizi onceden tanimisim meger ;) Sagol mizithranin parmesana benzemedigini, lor oldugunu soyledigin icin benim yanilgim burada rastladigim mizithralarin tuzlu olmasi ve alistigim lordan daha kati, parmesan gibi olmalariydi. E, sen yerindesin, yiyorsun, biliyorsun :) sagol duzelttigin icin, ben de yazimi duzelteyim bari! :)
20 Haziran 2006, 3:10 pm
Fethiye, yediğin mizithranın tuzlu olması konusunda yanılmıyorsun. Bu pita’lar bizdeki tatlı lor tadında ve kıvamında olan peynirle de yapılıyor, ksini (eksi) mizithra dedikleri peynirle de. Ksini mizithra da, eksiliğiyle bence tuzlu lordan çok çökeleğe benziyor. En azından buradakilar öyle.. Amerikada ne buluyorlar neyle yapıyorlar bilemem. Hatta “ekşi” olan lorun kıvamını sayfamdaki pazar görüntülerinde, peynirler bölümünde görebilirsin. Sözünü etmiştim orada da..
Ya Fethiyeciğim,
belki burası yeri değil ama yazamaya başlamışken, başka not yazmayayım dedim. Dün senin tarifinle pesto yaptım. 1 baş sarmısak yazıyordu, benim mi sarmısaklarım çok büyüktü, hem de kullandığım bardak küçüktü diye yarım baş koydum, sarmısaktan başka hiç birşeyin tadını alamadık :( Ben ki sarmısağı ÇOK seven bir insanım, herkes sarmısak ayıklarken “kendine göre ayıklama n’olursun” diye uyarır beni, bazen abartırım. Ama bana bile çok fazla geldi. Yani bu 1 baş sarmısak, çok açık değil. Keşke ezilmişi kaç kaşık olacak, ya da ne bileyim kaç diş olmalı deseydi tarifte. Ama diş bile açık değil, benimkiler çin malı koca kafa beyaz sarmısaklardandı, parmezanı da fıstıkları da, inan fesleğeni bile bastırmış. Yorgo da yazık oldu öbür malzemelere dedi, artık birşey diyemedim… Bir daha yazarsan bana kaç kaşık koyduğunu söylesene. Teşekkürler..
20 Haziran 2006, 5:52 pm
Papatyacıgım, buradakilerin tadi eminim esasi gibi degildir, ne de olsa nesillerde nesillere gecmis, simdi de kimbilir sadece adi benziyor, tadi benzemiyor seklinde de olabilir. Senin pazar goruntulerinde araycagim bahsettigini.
Pesto konusunda da cok cok ozur dilerim — buyuk *dis* sarimsak yazmayi unutmusum! Off, cok uzuldum simdi onca malzemenin bosa gitmesine. Buyuk dis sarimsak da olsa olsa 1 yemek kasigi cikmaz bile. Tarifi aynen (yani bir buyuk hata disinda) kitaptan yazmistim ama haklisin, bundan sonra buyuk sogan, kucuk sarimsak vs vs yerine tam olculerini yazmaya calisacagim. Kuisura bakma ne olur, Yorgo’ya da benden selam :)
20 Haziran 2006, 11:48 pm
Ah! Demek ki 1 büyük *diş* yerine (ben de kendimce kontrollu olarak) 1 baş koymamak için, yarım *baş* sarmısak koydum!! Tahmin edersin artık, sarmısaktan başka hiçbir şeyin hissedilmeyeceğini.. neyse ben de not ettiğim tarifte düzelteyim bari.