Semizotu Salatası
Haziran 20th, 2006
Bir ot yetiştirebildiğiniz için bu kadar sevinir misiniz? Seviniliyor işte! Hele ki son 10 senedir ancak yazları kısa süreli anne & baba evinize gidince yiyebildiğiniz, sadece kendi bahçenizden toplamaya alışık olduğunuz, pazardan, manavdan aldığınızı dahi hatırlamadığınız bir otsa bu.
Semizotu burada ne yazık ki ayrık ot olarak tanınıyor. Bahçesinde rastlayan hemen yok etmeye çalışıyor ki gerçek yüzünü tanımıyorsanız bu otun/bitkinin siz de yok etmeye çalışırsınız. Açan minicik çiçeklerinin dibindeki ufacık tohumlarını bir kere bahçenize atmayagörün; verimli, zengin bir toprak ve ılık ortam buldular mı başlıyorlar kök salmaya. Kuraklığa da dayanıklılar!
İlk defa geçen sene tohumunu bir tohum kataloğundan almış, diğer yetiştirdiğimiz sebzelerin arasına atıştırmıştım; çıkmadılar ;( Bu yıla girerken bu sitenin de okuyucularından Tuğba’dan kefir tanesi rica ettiğimde sağolsun bir poşete de semizotu tohumlarını eklemiş. O paketten çıkan kefir tanelerine mi yoksa tohumlara mı sevineyim bilememiştim. :) Tekrar teşekkürler Tuğba!
Bahar gelene, bahçeyi gübreleyene kadar bekledim, tohumları serpiştirmedim ve sonunda geçen ay bu işi yaptım. Çok geçmeden su dolu yaprakçıkları meydana çıktı semizotlarının, sonra da gün geçtikçe büyüdüler. Yeni tohumları kıskanmış olacaklar, geçen sene serpiştirdiklerim de bahçenin muhtelif yerlerinde başgöstermeye başladılar. Hala da bizimkilerin yayla evindeki kadar sık değil ama gidişat o yönde.
Yapraklarındaki Omega-3 yağ asidi, ıspanaktakinden kat kat fazla. Ayrıca sapları da C vitamini yüklü olan semizotundan yapılan böreğin, kıymalı ya da zeytinyağlı yemeğinin ve salatalarının hepsini severim ama bunların arasında benim favorim bu salatadır. Muhtemelen ekşiliğinden, sumak kullanılmasından bu seçimi yapıyorum. Bir de sarımsaklı yoğurtla karıştırma işi var ki zaten sarımsaklı yoğurtla neyi karıştırsanız harika bir tadı olmuyor mu? Kendine has, az buruk bir tadı olan semizotunu siz de seviyor ve bol bol tüketiyorsunuzdur umarım.
Gelelim bizim evin salatasına. Genelde ölçüsüzdür salatalar, bilirsiniz ama bir fikir vermesi için ilk defa ölçmeye çalıştım. Burada bardak ölçüsüyle veriyorum ama bardağa bastırarak ölçmeyin.
- 1.5 - 2 bardak kadar semizotu, tazeyse sadece yapraklarını değil, kısa kısa kestiğiniz saplarını da kullanın
- 1/2 orta boy soğan (ince doğrayınca 1 bardaktan az geliyor)
- 1 yemek kaşığı sumak
- 1/2 yemek kaşığı tuz
- 2 orta boy domates (doğranmış haliyle 1 bardak kadar)
- 10 - 15cm boyunda, ince bir salatalık
- 2 yemek kaşığı sızma zeytinyağı
Semizotlarının kalın saplarını ve tohuma kaçan kısmı varsa ayıklayın, yıkayın. Domates ve salatalıkları ufak ufak kesin. Soğanı ince halkalar şeklinde kesin, tuz ve sumak ekleyip elinizle iyice ovuşturun, yumuşasınlar. Tüm malzemeyi birleştirip harman yapın.
Afiyet olsun!
20 Haziran 2006, 9:20 pm
Fethiye,
Acaba diyorum semizotu tohumunundan ben de yararlanabilir miyim? :) Semizotunu ispanaktan daha cok severim. Burada Meksika supermarketinde buldum ama her zaman bulmak mumkun degil. Benim favorim de yogurtla yapan salatasi ve pirincli yemegidir.
21 Haziran 2006, 9:24 am
Tabii ki Nevin, tohumlardan toplayinca sana da gonderirim. Dun de baska bir arkadasim Hintli marketlerden aldigini soyledi — ne hikmetse benim etrafimda satilmiyor bir tek herhalde! ;)
21 Haziran 2006, 10:14 am
Aaa, nerden buldu Fethiye semizotunu dedim ki… Ben de isterim tohumdan, ben de!! :)) Sadece bir kere rastladim semizotuna burada, o da guzel degildi. Soyle buyukce bir saksida yetisir mi acaba?
21 Haziran 2006, 12:50 pm
Ben de burada marketlerde bulamiyorum ne yazik ki. Esimin koyunde cok bol ama orada da toplayip atiyorlar ayrik otu diye. Yemegi veya salatasi yapildigindan habersizdiler ben yapincaya kadar. Sehirde ne yazik ki bahceye ekme sansim yok, ama sevdigimi bilenler koye gittigimiz zaman hemen toplayip getiriyorlar sagolsunlar. Yalniz borekte kullanmadim hic, kavurarak mi koymam lazim Fethiye? Bir de uzun zamandir sana sormak istiyordum, sirasi gelmisken sorayim: internetten organik tohum siparis etmek istiyorum. Farkli sirketler buldum bu isi yapan ama guvenilirlikleri konusunda hic bir fikrim yok. Acaba senin bilgin var mi? Domates, biber (misirdan hic umudum yok) cesitleri almak istiyorum, belki patlican. Hem ingiliz hem amerikan sirketleri buldum, sen ne dersin?
21 Haziran 2006, 8:53 pm
Yesilerikcim, elbette ki sizlere de gonderirim. Buyukce bir saksida yetisir tabii, insallah gelecek yaz sizlerin de olacak semizotlari! Yakin olsaniz da gonderebilsem. ;(
Tulin, ne enteresan ama orada tanimamalari. Sen tanittiktan sonra da yemediler mi? Borekte bizim kullanma seklimiz ispanak gibidir; once sogan buyukce bir tencerede zeytinyaginda kavrulur, kesilmis ispanaklar eklenir, bir kac kere cevrilir ki sicak soganlar ispanagin uzerine gelsin ve tencere ocaktan alinir, kapagi kapatilir. Tencerenin ve soganlarin isisiyla, buhariyla “piser” ispanak, boylece cok camur gibi olmaz, ölmez, tabiri caizse. Ayni sekilde semizotunu da bu sekilde hazirliyoruz.
Tohum konusunda ise su anda aklima gelenler: Seeds of Change, Abundant Life, Seeds Savers ve Burpee. Ozellikle ilk ucu organik tohum bulunduruyorlar. Hersey bol cesitli sunuluyor bu sitelerde. Hatta Seeds of Change’de bu sene Turk Patlicani diye bir tohum gormustum ama nedense bir turlu cimlendirip de buyutemedim. ;( Eger alimda bir sorun olursa (yurtdisina gondermiyor ya da kredi karti kabul etmezlerse) lutfen haber ver.
22 Haziran 2006, 6:33 am
Isteyenin bir yuzu… misali, tohumdan banada duserse cok sevinirim. TEsekkurler simdiden:) Turkiye’den gelirken cantama saklamak icimden gecmedi degil ama etrafimdaki sorumluluk sahibi insanlar engellediler:(
22 Haziran 2006, 8:30 am
Ben de isterim:))))
Sarimsaklarim var bu sene, biraz nane hatta. Iki tane uzun saksida yetistiriyorum Fethiye. Senin verdigin bilgiler sayesinde bu sene yaptim minik bahcemi!
Saksida da yetisir mi semizotu? Burada da yok ne yazik ki. Arada goruyorum ama burusuk, yarisi curuk, agza alinacak gibi degil:(
Salataya baktim kaldim, olsa da yesem diye..
22 Haziran 2006, 8:45 am
Arkadaslar, ben saksida yetistirdim. Ama 200 kusur tohumdan ve filizden
sadece 1 tanesi saglikli buyuyebildi yalniz.
Benim gibi sanssiz cikarsaniz soyle cayirlik yerlerde biraz dikkatlice gezinirseniz bulabilirsiniz. Bitkilerden anlayan bir kizilderili ile konusursaniz onlar da
onaylayacaktir; onlarin da en sevdigi bitkilerdenmis. Kizilderililerin yemeklerini
anlatan bir kitapta da rastladim. Yani bu kitada dogal ortamlarda bol miktarda
bulabilmemiz lazim aslinda. Ben yetistirmeyi beceremedigim icin dagdan
bayirdan topluyorum.
22 Haziran 2006, 11:00 am
Dilek, seni de aldik listeye. ;) Floridanin havasini sever herhalde.
Hanifecigim, ulkeler arasi tohum ticaretine baslayacagiz desene! :) Sarimsaklarin gibi bunlar da saksida yetismeli. Ben inan ki hic denemedim ama tohumlarin “anasi’ Tugba da yorumunda yazdigi gibi saksida yetistirdi. Ama senin bulundugun yer de soguk nispeten, o yuzden uyum saglanabilecekler mi acaba. Belki ilk sene bir kac tanesi tohuma kacarsa seneye alip basini giderler.
Tugba guzelim, yine cok tesekkurler tohumlar icin. Bak, Amerikanin Turk camiasina yayilacak gibiler yavastan. Ama Kizilderiliyi nasil bulacagiz simdi?!! Dogal ortamdakiler hic bahcedeki gibi buyuk yaprakli, dolu dolu olmuyorlar ama, degil mi?
22 Haziran 2006, 12:27 pm
Fethiye’cim
bu aksam soframizda senin salatan vardi cok guzel oldu tesekkur ederim sana.
Ben Texas da yasarken meksikali marketlerde semizotunu cok rahatlikla buluyordum, yanlis animsamiyorsam ismi vergana idi.
Meksikalilarda bu otu kavurup yiyorlar ozellikle sormustum. Ismi konusunda hata yapabilirim ama dereotu, maydanozlarin orada hep var.
Bir ara ben bizim mahallenin kutuphanesinin bahcesinde bulmustum, torba goturup toplarken gorevli geldi naptigimi sormustu hatrima geldi simdi.
Tarif icin tesekkr ederim tekrar. Izgara kofte ile cok iyi gitti inan.
22 Haziran 2006, 5:02 pm
Fethiyeciğim, birkaç gündür gezememiştim blogları. Şimdi sana geldim ve resmi görünce içim gitti. Ben hiç görmedim buralarda semizotu daha. Internatıonal büyük bir market var burada, orada bulurum sanmıştım ama hayal kırıklığı ile döndüm. Bahçende çıkmasına çok sevindim,benim yerime de ye, afiyet olsun:) Sevgiler.
22 Haziran 2006, 8:45 pm
Afiyet olsun Zeynep abla! Senin bu Meksikali marketler beni oldurecek bir gun zaten, biliyorsun! ;) Burada hic yok o marketlerden ne hikmetse!
Behiye, belki cok belirli zamanlarda ya da farmer’s markete geliyordur? Ben de burada gormemistim gerci ama bir cok yerde satiliyormus belli ki. ;(
24 Haziran 2006, 1:29 am
Sevgili Fethiye, Benim pazara getiren bir adam vardi ondan aliyordum ama hic bizim semizotlari gibi sisman etli guzel degillerdi. Bizim semizotunu yemyesil hatirliyorum, bu aldigim da kirmizimtraklik bile vardi. Salatasini yapmistim, guzel olmamisti. Ben de cok ozledim bu sebzemizi. Annem eksili bir yemegini yapardi. Simdi nerdeyse hayal oldu benim icin o gunler. Tohum islerine merakliysan Burpee’de Turkiye’ye has feslegen var. Globe basil’di adi galiba. Firsatim olsa bir saksi yapip, Anneannemi anacagim.
25 Haziran 2006, 8:17 am
Bayildim semizotu salatanin resmine ! cok hos gorunuyor, eminim tadi da oyledir. Toronto’da asian markette (chinese) var semizotu, 1-2 kere alip ben de salatasini yapmistim, ama bizdeki kadar lezzetli gelmedi bana, yine de.. Fethiye galiba bende seneye evin arka bahcesini yeniden duzenleyip biseyler yetistirmeye baslamaliyim, senin sayfandan sonra bunu yapmam lazim :) o zaman senden bilgi alirim yine, belki tohum filan da sorarim simdiden soyleyeyim de..:) sevgilerle..
26 Haziran 2006, 7:39 pm
Mine, feslegen fikri icin cok sagol. Dusunmedim degil ben de Mersinden getireyim tohumu diye ama madem Burpee’de var, oradan alirim.
Inci, bahcen varsa hic durma. Oyle zevkli ki bu isler. Bir de bana “bu kadar zamani nerden buluyorsun” derler etrafimdakiler. Zaman aldigi da yok halbuki, tek is, bahceyi ekme sirasinda. Sonra su, gunes, verimli toprak yetiyor. Bir sorun olursa lutfen cekinme. Bildigim bir seyse seve seve yazarim, yok bilmiyorsam da beraber ogreniriz. :)
28 Haziran 2006, 12:51 pm
Fethiye, Demek sizde de var bu gelenek. Bu feslegeni bizimkiler yemekte kullanmazdi. Ama Anneannem evin girisinde saksilar ile yetistirirdi. Kucukken ben bu bitkiyi pek sevmezdim kokulu diye. Amerika’da bir Yunan marketinde gordum ve sasirmistim. Onlarda da bu adet varmis.
28 Haziran 2006, 1:09 pm
Mine, olmaz olur mu. Evin terasinda, saksilarda hep feslegenler olur. Elinle soyle biraz ovusturursun, etrafa guzel koku salarlar. Yemekte kullanilmiyor evet, zaten bizim ailede feslegenin herhangi bir cesidinin yemeklerde kullandigini pek hatirlamiyorum. Mersin’de bu feslegenler gayet yaygin benim bildigim kadariyla.
3 Temmuz 2006, 9:46 am
merhaba fethiye, biraz ilgisiz olacak belki bu sayfada, ama epeydir aklima takilan bir tarifi, isin ustasina sorayim dedim.. sikma icin iyi bir tarifin var mi ? Mersin’de kucuklugumden hatirladigim, arkadasimin annesinin yaptigi nefis sikma tadi hala aklimda ! ama cesaret edip kendim yapmadim, yine oralara gidip birisinin yapmasini bekliyorum galiba :) Sahiden senin de bildigin ve onerecegin soyle eski tadlari hatirlatacak bir sikma tarifin varsa diyordum…
sevgiler..
5 Temmuz 2006, 9:20 am
Inci, sIkma icini hic tek basima hazirlamadim. Annem ve teyzem basolurlar, biz de yardimci olurduk. Annemle bir konusmamizda tarifi alinca iletirim sizlere de. Ekmegi icinse uzerinde pisirmek uzere sac gerekiyor, ben de (en azindan simdilik) o yok ;( Simdi benim de aklima soktun ama! :)
5 Temmuz 2006, 4:42 pm
:) :) …asil niyetim aklina sokmakti zaten, eminim arkasindan en guzel tarif senden gelir nasil olsa, baksana verdigin tariflere… valla aklina sokmakla iyi ettigime eminim, artik ic tafiri de gelirse, buradaki hazir wrap ekmekleriyle filan denerim. simdiden tesekkurler. :)
22 Haziran 2007, 11:33 am
ben nesim celik adyaman golbasi ilcesi celik koyunde dodum ve 24 yasima kadar orda yasadim su an hollanadada ikamet ediyorum
koyumun bir asirdan fazaladir semizotu tuketigini tesbit ettim ve semiz otunda yapilan boranisini dunyadaki en guzel salatalara degismem
uc temel gidadan uretilen borani semizotu yogurt ve bulgudan yapiliyor her yemege seslik eden bu lezet tamkta biraktigi lezeti insana herzamn aratiyor sicak ayalarin soguk lezeti vitamin deposu olan borani kendi ustunde cok konusturmus ve konusturacakda
ayrica piirim kurutularak kis aylarnada borani yaipiyor yani semiz otu semiz otu baska leseterde eslik ediyor koyumde mesela semizotu esklisi nohutla yapilar ve bir istah acaici gibidir .
bu lezeti yemek isteyen bana yazark tafileini alirlar .