Taze Ekmek İçin Günde 5 dk

March 15th, 2010

gunde5dkartisanekmek-012-large.jpg

Kendi ekmeğimizi evde yapma takıntım uzun zamandır var, biliyorsunuz. Uzunca bir süre neredeyse her haftasonu ekmeğimizi yoğurur, klasik usulle onun kabarmasını bekler sonra da pişirirdim. İki ekmek, ikimize haydi haydi giderdi bir hafta boyunca. 3 yıl kadar önce NYTimes’da yayınlandıktan sonra çok sükse yapan “yoğurmadan ekmek” tarifini yaptım bir süre. Sonra da Bulut’um doğdu ve ekmek mekmek yapmaya vakit bulamaz oldum. Annemle babam bize 3 aylığına geldiklerinde onların da Türkiye’de kullandığı ekmek makinesinin aynısından almıştık, babam da gerektikçe yapıyordu ekmeğimizi. Ekmek makinesinin ekmeği fena değil ama adam gibi bir ekmek değil bence. Taş fırın ekmeğini arıyor insan!Geçenlerde “Taze ekmek için günde 5dk” adlı bir makaleye rastladım ama okumaya fırsat bulamadım. Sonra okurum diye not aldım ve hatta çok nadir yaptığım bir şey yapıp bastırdım. Ama onu da okumaya fırsat bulamadım.Unutmamışım demek ki geçen haftasonu şehir kütüphanesine gittiğimizde dikkatimi çekti bu kitap ve hemen çantama attım ve o akşam denemeye giriştim. Sonuç beklediğimden de iyiydi. Siz de “eski usul” ekmek arıyor ve ekmek yoğurup kabarmasını beklemeye zaman ayıramıyorsanuz denemek fena olmayabilir.  Günde 5 dk denmesinin sebebi her gün o kadar ayırmanız ya da ekmeğin sadece 5dk içinde hazır olması değil tabi.  Bir pazarlama klasiği.  Ama gerçekten de sizin 5dk bile uğraşmanız gerekmiyor.Yapımı basit, bir kaç şeye dikkat etmek gerekiyor.  Kitabı elinize geçerse birçok tarif de var ama ben yukarıdaki sitede de paylaşılan temel hamurlarının tarifini yazacağım burada.  Şimdi aklıma gelen dikkat edilmesi gerekenler

  1. Hamuru saklarken üstünü kapatın ama hava alacak şekilde bırakın, sıkı sıkıya kapatmak yok
  2. Fırının içinde pizza taşınız varken ısıtmanızı ve fırın çok sıcakken, bir kalıpta olmayan ekmek hamurunu fırına atacağınızdan bir pizza küreğiniz olmasını tavsiye ediyorlar. Bende fırına uygun pizza taşı var da bu ekmeklerin büyüklüğüne uygun pizza küreğim yok. Onun yerine bir tarafında kenarı olmayan fırın tepsimi kullandım. Bir başka yöntem de hamuru dinlenmeye bırakırken fırına uygun pişirme kağıdı üzerine koyabilirsiniz ve onunla pizza taşının üzerine atabilirsiniz. Bir keresinde de pizza taşı yerine dökme demir tavamı kullandım, o da çok iyi sonuç verdi. Aşağıda pizza küreği diyeceğim, siz elinizde ne varsa onu kullanarak hamuru fırına atın.
  3. Hamura şekil verirken kesinlike çok oynamayın, yoğurmayın
  4. Pişirirken sıcak su dolu bir kabı fırına yerleştirmeyi unutmayın
  5. Yemeden önce soğumasını bekleyin

Gelelim tarife1 cup = 250 ml, 1 yemek kaşığı = 1Tbs = 15ml

  • 3 cup ılık su
  • 1.5 yemek kaşığı aktif kuru maya
  • 1.5 yemek kaşığı kosher ya da deniz tuzu (iodize olmamış tuz tercih edin)
  • 6.5 cup beyaz ama “unbleached” un
  1. 5lt hacminde, yemek saklanabilecek kalitede bir plastik kaba suyunuzu koyun, maya ve tuzunuzu ekleyin hafifçe karıştırın
  2. Unu da ekleyip elinizle ya da bir tahta kaşıkla karıştırın. Biraz kalınca bir hamur oluyor, ama yoğurmaya elverişli değil. Zaten yoğurmaya kalkmayın da, iyice karıştırmanız yeterli
  3. Kabın kapağını, azıcıp hava alacak şekilde kapatın, mutfak tezgahı üzerinde hamuru kabarmaya bırakın. Hamur iyice kabarıp yüzeyi düzleşene kadar bekleyin. Oda sıcaklığına göre iki saat ya da daha uzun bir süre gerekebiliyor. 5 saate kadar bekletmenin de zararı yok diyor yazarlar, ben o kadar bekletmedim hiç
  4. gunde5dkartisanekmek-005-large.jpg

  5. Hamuru bu haldeyken kullanabilirsiniz ama buzdolabında en az 3 saat bekletmek daha iyi sonuçlar verecektir. Yani üşenmeyin ve kabınızı buzdolabına kaldırın – yine dikkat edin, kabın kapağı sıkı sıkıya kapalı olmasın, mayanın hava alması lazım
  6. Ekmeğiniz yapmak istediğinizde bir greyfrut büyüklüğünde bir parça kopartıp, onunla çok oynamadan, azıcık bir un yardımıyla üstü düzgün olan bir top şekline getirin ve çok iyi unlanmış bir pizza küreğinin üzerine koyun, 40dk kadar beklemeye bırakın. Bu süre içinde hamurun üzerini kapatmaya gerek yok. Süre sonunda hamur pek kabarmayabilir, dert etmeyin
  7. gunde5dkartisanekmek-002-large.jpg

  8. Pişirmeden 20dk önce fırınınızın içine pizza taşını koyup 450F (230C) ısıtın. En alta ısıya uygun boş bir kap yerleştirin
  9. Pişirmeye hazırsanız hamurun üzerini unlayın, bir ekmek bıçağı yardımıyla yarım cm derinliğinde çizikler atın
  10. gunde5dkartisanekmek-009-large.jpg

  11. hamuru taşın üzerine kaydırın, alta koyduğunuz o kaba da 1 – 1.5 cup kadar ılık su ekleyin, fırın kapağını kapatıp 30dk ya da ekmeğinizin kabuğu iyice pişmiş bir görüntü alana kadar pişirin
  12. Her ekmek gibi bunu da soğuduktan sonra keserseniz en iyi sonucu elde ediyorsunuz.

Biz gerçekten çok çok sevdik! Bu aralar bizde bu ekmek hamuru kullanılıyor, uzun zamandır yemediğimiz kadar ekmek yedik son günlerde ve şu anda dolabımızda yapılmayı bekleyen bir miktar hamur var.Fikrin sahipleri, kitabın yazalarının web sitesi: http://www.artisanbreadinfive.com/En kısa zamanda denemek istediğim Türk pidesi: http://www.artisanbreadinfive.com/?p=94

gunde5dkartisanekmek-016-large.jpg

11 Responses to “Taze Ekmek İçin Günde 5 dk”

  1. ycurly Says:

    Fethiye,
    Ben bu kitaptan wholewheat ekmegi deniyorum ne zamandir. Tarifi burada bulmustum: http://kalynskitchen.blogspot.com/2009/11/recipe-for-100-white-whole-wheat-bread.html
    Cok basarili bence. Kitabi almayi dusunuyorum deger mi sence?

  2. fethiye Says:

    Nevincigim, bu tarifi de deneyecektim, bak iyi oldu yazdigin :) Bu yemek tarifi kitaplari ne kadar gerekli bilmiyorum, neredeyse sirf yazarlara “kitabinizi aliyorum” demek icin almayi dusunuyorum ben de.

    Mumkunse kutuphaneden al derim, sen kararini ver. Ben de cok inceleyemedim ama ekmek tariflerinin yanisira baska yemek/meze tarifleri de var.

  3. Seval Says:

    Ellerine saglik, cok guzel gorunuyor. Gecen gun, hasir ekmek sepetlerine koyup pisirerek, ekmegin disina da cok guzel sekil verdiklerini gordum.
    Ben daha hic denemedim, ama tarifin guzel ve kolay gorundu gozume..
    Bir sorum olacakti:”Buzdolabinda bekletip, istediginiz zaman kullanilabilir” gibi anladim ben.. Buzdolabinda ne kadar sure dayaniyor, buzluk kismina mi kaldirmak gerekir?
    Simdiden tesekkurler,

  4. fethiye Says:

    Seval, ben bu tarifi yapmaya basladigimdan beri 4 gun bile beklemedi – biraz cabuk yedik ekmekleri. Ama anladigim kadariyla 1 hafta beklemesi bile sonucu degismiyor. Uzun sure beklerse daha islak olabiliyor hamur, onun icinde pide cinsi ekmegi deneyin diyorlardi. Istersen yari olcu yapip deneyebilirsin.

  5. thisifound Says:

    Ben Nevin’in yolladigi kepekli tarifi dolapta iki hafta beklettim de yaptim, yine ayni oldu.

  6. Selen Says:

    Neden iyodize olmayan tuzu tavsiye ediyorsunuz? saglik acisindan mi yoksa ekmegin kimyasal reaksiyonuyla mi ilgili?

  7. ismihan Says:

    slm pizza taşım yok.olmasa da olurmu?ilk defa ekmek yapacağım teşekkür ederim.

  8. fethiye Says:

    Selen, iodize olmayan tuz konusunu, kitabi, kutuphaneye vermeden baktim, kimyasal olarak bir uyari goremedim ama sofra tuzu kullanacaksaniz 1/4 oraninda azaltin tuz miktarini yaziyordu kitapta. Sofra tuzu, deniz tuzuna gore daha ince oldugu icin.

    Ismihan, evet, pizza tasiniz olmasa da olur. Nevin’in verdigi baglantidaki blog yazarinin da yokmus, gayet iyi sonuclar almis, bakmak isterseniz: http://kalynskitchen.blogspot.com/2009/11/recipe-for-100-white-whole-wheat-bread.html

  9. ismihan Says:

    ekemek tarifinizi denedim sonuç çok güzeldi.tuz olayını sonra farkettim.sofra tuzu kullandığımdan az tuzlu oldu 2.sefer yorumdaki gibi azaltarak denicem

  10. Şerife Says:

    Detaylı ve bilgilendirici bir anlatım olmuş. Sayenizde evde ekmek yapmaya özendim. Aşağıdaki linklerde anlattığınız bu güzel ekmeğin yapımı detaylandırılmış. Hem de Türkiye’den biri yapmış. Adını göremedim ancak gerçekten kendisini takdir ettim. Sanırım siz de beğeneceksiniz:

    Ekmek Taşında ekmek yapımı (adım adım): http://ekmeksanati.com/documents/tafe_ekmef0i.html

    Burada da aynı şekilde yapılmış ikiyüzden fazla uygulamalı tarif var, hepsi de sizinkiler gibi nefis görünüyor: http://ekmeksanati.com/documents/elements.html

  11. bsen Says:

    Merhaba,
    Tarifi denemeye karar verdim. Verdiginiz olculere gore hamurum cok civik oldu, nasil desem, kivamli corba gibi oldu. Bu normal mi? Olmasi gereken bu mu?
    Tartiniz varsa olculeri gram cinsinden verebilir misiniz? Unun cinsine gore kivam degisebiliyor sanirim.
    Ben de 1 bardak misir unu ile biraz irmik ilave ettim ve kivamini artirdim. Daha pisirmedim ama insallah tuttururum.

Leave a Reply