Bu ekmeği çok dener oldum bu aralar ve sonunda yarı yarıya kepekli (tam) un kullanarak da yapabiliyorum.  Bu son denememde orijinal tarifteki un miktarının yarısını kepekli tam un (whole wheat flour) ile değiştirdim, iki kat maya ve su miktarını 1/4 bardak daha çoğaltarak bu sonucu elde ettim. Tadı çok çok iyiydi, görüntü ve kıvamı da.

Evde çavdar unu olmadığı için ekleyemedim ama sanki daha ağır bir un çeşidi olduğu için onu eklesem su miktarını daha da artırırdım diye düşünüyorum.

• 1.5 bardak un
• 1.5 bardak kepekli un
• 1/2 tatlı kaşığı kuru maya
• 1.5 tatlı kaşığı tuz
• 1.75 bardak su

ABD’dekiler için: Kullandığım esmer un Bob’s Red Mill marka 100% Stone Ground Whole Wheat Flour çeşidi idi.

Takip ettiğim bloglardan birinde yoğurmadan ekmek yaptığını okuyunca ve de ekmeğin fotoğrafını görünce hemen denemeliyim dedim ve hemen o akşam başladım işe. Bekleme süresiyle 20+ saat sürebiliyor ama yoğurma ve dolayısıyla da başında bekleme gerektirmediği için benim gibi çalışan ama inatla ekmek makinası almayan (hala gerekli görmüyorum nedense) biri için ideal.

Bu tarifteki esas, mayalanma süresince oluşan hava kabarcıklarının kaybolmaması ve ikinci kabarma esnasında daha da büyümeleri. Pişirirken kapaklı bir kabınız olması gerekiyor. Benim bu işe çok uygun, ince uzun, güveç tarzı bir kabım var, onu kullandım. Özellikle dökme demir tencereler ya da borcam, güveç cinsi sıcağa dayanıklı kaplarla deneyebilirsiniz. Kabın hacminin de 6 - 9 litrelik olmasına dikkat edin deniyor ama benim kabın hacmi 5lt civarı. En son aşamadaki mısır unu sayesinde de pişirdiğiniz kaba hiç yapışmadan çıkıveriyor.

Öğrendim ki bu “yoğurmadan yapılan ekmekler” üzerine kitap bile varmış. Edinmeli diye düşünüyorum. Şimdilik bu tarif iş görüyor ama:

• 3 bardak un, sonradan üzerine serpiştirmek için biraz daha gerekiyor
• 1 5/8 bardak su (yani 1.5 bardaktan 2 yemek kaşığı fazla)
• 1/4 tatlı kaşığı maya
• 1 1/4 tatlı kaşığı tuz (iki tatlı kaşığı kullanmayı önermişlerdi önceden yapanlar, ben de öyle yaptım)
• mısır unu, buğday ya da yulaf kepeği

1. Büyükçe bir kaba un, maya ve tuzu ekleyin. Suyu da ekleyip iyice karıştırın. Yapışkan bir karışım olacak (dilerseniz bu aşamada tahta kaşık kullanın, elinizden hamur çıkarmakla uğraşmayın sonra.) Kabı plastik saranla kaplayın, ılık bir yerde (70F - 21C) 12 - 18 saat arası dinlenmeye, kabarmaya bırakın
2. Hamur, üzeri göz göz olunca hazır demektir. Tezgahınıza un serpiştirin. Hamuru unun üzerine koyun, üzerine biraz daha un serpiştirin, bir ya da iki kere kendi üzerine katlayın. Plastik saranla kaplayın ve 15dk dinlenmeye bırakın
3. Tezgah üzerine hamurun elinize yapışmaması için gerekli miktarda un ekleyip çabucak bir top haline getirin. Pamuklu bir mutfak bezinizin üzerine mısır unu (ya da buğday/yulaf ezmesi) koyun, top halindeki hamurun birleşim yeri altta kalacak şekilde bezin üzerine yerleştirin. üzerine bir miktar mısır unu (ya da buğday/yulaf ezmesi) daha ekleyin, üzerine bir başka mutfak bezi örtüp 2 saat dinlenmeye, kabarmaya bırakın. (Bu aşamada alta bir silikon mat üzeri için de ince pamuklu bir mutfak bezi kullandım. Tarifi deneyenlerden bazıları daha sonradan bezi temizlemenin çok zor olduğunu söylemişler ama bence bu sorun yeterince mısır unu kullanılmazsa olur, bende yapışma olmadı)
4. 1.5 saat sonra fırınızı 475F (245C) getirin, içerisine de kapaklı ve o sıcağa uygun, tercihen dökme demir tencere ya da güvecinizi yerleştirin
5. Hamurunuz iki saat dinlendikten sonra, ısıttığınız kabı fırın eldivenleriyle çıkartın, hamuru içerisine aktarın, kabı ileri geri sallayarak hamuru iyice yerleştirin. Kapalı olarak 30dk pişirdikten sonra, kapağını kaldırın, 15 - 30 dk da kapaksız, üzeri iyice kızarana kadar pişirin. Kaptan çıkarıp, soğutma teli üzerinde soğutun

Afiyet olsun!

Mizithrapita her ne kadar hamur kızartılarak yapılıyorsa da hafif olduğunu iddia edebileceğim bir tatlı. Rahmetli büyük teyzemden öğrendik yapmayı ve Giritli tatlısı demem yanlış olmaz herhalde — Rumca bir isim kullanılmasına başka bir anlam veremiyorum. Mizithra, parmesana benzer bir çeşit peynir Rumca lor peyniri, pita da ekmek/pide/hamur demek yanılmıyorsam. İsminden dolayı tahmin ediyorum ki bu tatlının orijinalinde mizithra (ya da parmesan) kullanılıyor olsa gerek ama tuzlu bir peynirle nasıl olur, hiç hayal edemiyorum bile. Lorla yapıldığı için Türkçeye çevirmek istersek lorlu ekmek ya da kızartıldığını da vurgulamak istersen lorlu pişi de denebilir.

Yapımı çok kolay, tek zahmeti mayalı hamur yapmak ve ocağın başında bu ufacık ekmekçikleri yapıp kızartmak. Biri hamuru inceltip, içine malzemeyi koyup kızartır diğer kişi de kızarmışları alıp pudra şekerini elerse bu tatlıyı yapmak çok daha kolaylaşır. Yani mümkünse iki kişi girin mutfağa. :) Teyzeciğim yaparken bu şekerleme işi benimdi. Yazları kesinlikle bir kaç kere mizitrapita bir kaç kere de lokma partilerimiz olurdu. Yayladaki evin terasında geçen o günler, daha ılınmadan yenen mizitrapitalar ve lokmalar bir anı şimdi.
Bir de, ılıkken yemenizi tavsiye ederim, o zaman tadına doyulmuyor ve bir oturuşta 5 - 6 tane yerseniz hiç şaşırmam.

Gerekenler:
(12 adet için)

Hamur:

• 2 bardak un
• 1 tatlı kaşığı kuru maya
• 1 tatlı kaşığı şeker
• yaklaşık 3/4 bardak ılık su

İçi:

• 200gr lor
• 9 - 10 sap nanenin yaprakları (kuru naneyle hiç denemedik ama sanki iyi olmazmış gibi geliyor)

Üzerine:

• yarım bardak kadar pudra şekeri

Kızartmak için:

• Ayçicek ya da canola yağı
• bir kase zeytinyağı

Öncelikle un, maya ve şekeri karıştırıp ılık suyu yavaş yavaş ekleyip hamuru yoğurun. Yumuşak, ele yapışmaz bir hamur elde edince yağlanmış bir kaba koyup ılık, esintisiz bir yerde mayalanmaya bırakın.

Bu arada içini hazırlayın: nane yapraklarını incecik kıydıktan sonra lorla karıştırın. Kesinlikle naneyi az tutmayın, tadını veren nanenin tazeliği ve çokluğu.
Hamurun mayası gelince, ayçicek yağını ısıtın. Çok ufak bir hamur parçası attığınızda hemen yağın yüzeyine çıkıyorsa ısınmış, kızartmaya hazır demektir.
Elinizi zeytinyağına batırın, hamurdan cevizden biraz büyük parçacıklar alıp yağlı avcunuzda, diğer elin parmakları/avcu ile bastırarak açın. İçine bir yemek kaşığı kadar naneli lor karışımından koyup hamuru bohça yapar gibi kapatın ve yassılaştırın. Bu arada elinizi yağlarsanız bu iş daha kolay olabilir ve kesinlikle bir açık bırakmamaya çalışın. İyice ısınmış yağınızın içine bırakın, iki tarafını da kızartın.
Kızarmış ekmekçikleri yağdan alıp kağıt havlu üzerinde biraz yağından arındırıp, hala sıcakken, servis tabağına alıp üzerine pudra şekeri eleyin.
Ilıkken servis yapın.

Demin bunu ilk defa tadan eşim çok beğendiğini söyledi ki naneye ya da lorla yapılan herhangi bir şeye çok alışık değil. Ama doughnut/berliner ve her turlü tatlı, ekmek seven bir kişi olarak “bir dahaki sefere içine böğurtlen reçeli de koyalım” teklifinde bulundu! O zaman adını da reçelli pişi koymak lazım herhalde. :)

Afiyet olsun!