Mizithrapita her ne kadar hamur kızartılarak yapılıyorsa da hafif olduğunu iddia edebileceğim bir tatlı. Rahmetli büyük teyzemden öğrendik yapmayı ve Giritli tatlısı demem yanlış olmaz herhalde — Rumca bir isim kullanılmasına başka bir anlam veremiyorum. Mizithra, parmesana benzer bir çeşit peynir Rumca lor peyniri, pita da ekmek/pide/hamur demek yanılmıyorsam. İsminden dolayı tahmin ediyorum ki bu tatlının orijinalinde mizithra (ya da parmesan) kullanılıyor olsa gerek ama tuzlu bir peynirle nasıl olur, hiç hayal edemiyorum bile. Lorla yapıldığı için Türkçeye çevirmek istersek lorlu ekmek ya da kızartıldığını da vurgulamak istersen lorlu pişi de denebilir.

Yapımı çok kolay, tek zahmeti mayalı hamur yapmak ve ocağın başında bu ufacık ekmekçikleri yapıp kızartmak. Biri hamuru inceltip, içine malzemeyi koyup kızartır diğer kişi de kızarmışları alıp pudra şekerini elerse bu tatlıyı yapmak çok daha kolaylaşır. Yani mümkünse iki kişi girin mutfağa. :) Teyzeciğim yaparken bu şekerleme işi benimdi. Yazları kesinlikle bir kaç kere mizitrapita bir kaç kere de lokma partilerimiz olurdu. Yayladaki evin terasında geçen o günler, daha ılınmadan yenen mizitrapitalar ve lokmalar bir anı şimdi.
Bir de, ılıkken yemenizi tavsiye ederim, o zaman tadına doyulmuyor ve bir oturuşta 5 - 6 tane yerseniz hiç şaşırmam.

Gerekenler:
(12 adet için)

Hamur:

• 2 bardak un
• 1 tatlı kaşığı kuru maya
• 1 tatlı kaşığı şeker
• yaklaşık 3/4 bardak ılık su

İçi:

• 200gr lor
• 9 - 10 sap nanenin yaprakları (kuru naneyle hiç denemedik ama sanki iyi olmazmış gibi geliyor)

Üzerine:

• yarım bardak kadar pudra şekeri

Kızartmak için:

• Ayçicek ya da canola yağı
• bir kase zeytinyağı

Öncelikle un, maya ve şekeri karıştırıp ılık suyu yavaş yavaş ekleyip hamuru yoğurun. Yumuşak, ele yapışmaz bir hamur elde edince yağlanmış bir kaba koyup ılık, esintisiz bir yerde mayalanmaya bırakın.

Bu arada içini hazırlayın: nane yapraklarını incecik kıydıktan sonra lorla karıştırın. Kesinlikle naneyi az tutmayın, tadını veren nanenin tazeliği ve çokluğu.
Hamurun mayası gelince, ayçicek yağını ısıtın. Çok ufak bir hamur parçası attığınızda hemen yağın yüzeyine çıkıyorsa ısınmış, kızartmaya hazır demektir.
Elinizi zeytinyağına batırın, hamurdan cevizden biraz büyük parçacıklar alıp yağlı avcunuzda, diğer elin parmakları/avcu ile bastırarak açın. İçine bir yemek kaşığı kadar naneli lor karışımından koyup hamuru bohça yapar gibi kapatın ve yassılaştırın. Bu arada elinizi yağlarsanız bu iş daha kolay olabilir ve kesinlikle bir açık bırakmamaya çalışın. İyice ısınmış yağınızın içine bırakın, iki tarafını da kızartın.
Kızarmış ekmekçikleri yağdan alıp kağıt havlu üzerinde biraz yağından arındırıp, hala sıcakken, servis tabağına alıp üzerine pudra şekeri eleyin.
Ilıkken servis yapın.

Demin bunu ilk defa tadan eşim çok beğendiğini söyledi ki naneye ya da lorla yapılan herhangi bir şeye çok alışık değil. Ama doughnut/berliner ve her turlü tatlı, ekmek seven bir kişi olarak “bir dahaki sefere içine böğurtlen reçeli de koyalım” teklifinde bulundu! O zaman adını da reçelli pişi koymak lazım herhalde. :)

Afiyet olsun!

Haftasonu kahvaltılarında sizler de farklı tatlar arıyorsanız ve bir yarım saatinizi ayırabilecekseniz bu tatlı üçgenleri bir ara denemenizi tavsiye ederim. Aslında öğleden sonraları, bir fincan kahvenin, iyi demli bir bardak çayın yanına da çok yakışıyorlar.

Çoğunlukla yeni bitme kahvecilerde rastlanıyor bugünlerde ama ismi ve tarihçesi çok eskilere dayanıyormuş. Kuzey İngiltere ve/veya İskoçyadan çıkageldiği söylenen bu üçgen ekmekçiklere aslında “scone” deniyor. Zamanında büyük, yuvarlak yapılırlarmış, şimdilerde o büyük yuvarlaklar 6 üçgene bölünüyor.

Yapımı gerçekten kolay ve kesinlikle elektrikli karıştırıcı kullanmayın derim. Hatta çatal ve bıçak ile karıştırın ve elinizi de bulaştırmayın; elinizin sıcaklığı içindeki tereyağı fırından önce eritmesin. Böylece içi yumuşacık, kat kat bir hamur oluyor.

Yulafla yapılanlar orijinaline daha yakınlarmış ama benim bahsedeceğimde genelde evde bulunan malzemeler kullanılıyor. Tarifi aldığım site: http://joyofbaking.com/SconesCoffeehouse.html

Gerekenler:

1. 2 bardak un
2. 1/4 bardak şeker
3. 1 tatlı kaşığı kabartma tozu
4. 1/4 tatlı kaşığı karbonat
5. 1/4 tatlı kaşığı tuz
6. 110 gr tuzsuz tereyağ (soğuk ve ufak parçalara bölünmüş halde)
7. 1/2 bardak kuru meyveler (yaban mersini, kiraz, visne, üzüm, kuş üzümü, artık hangisini canınız isterse)
8. 2/3 bardak süt + 1 tatlı kaşığı sirke (ya da 2/3 bardak kefir)

Üzerine sürmek üzere:

1. 1 yumurta
2. 1 yemek kaşığı süt

Yapılışı:

1. Fırınızı 200C (400F) ayarlayın
2. Büyükçe bir kAsede un, şeker, kabartma tozu, karbonat ve tuzu iyice karıştırın
3. Ufak tereyağ parçacıklarını ekleyin ve çatal & bıçak yardımıyla unlu karışıma, ekmek parçacıkları görünümü alana kadar karıştırın. Elinizle karıştırmak her ne kadar cazip gelse de yapmayın ;)
4. Kuru meyveleri ekleyin
5. Sütlü karışımı da ekleyip hamur toplanana kadar karıştırın. Yine elinize hakim olup çatalla yapın bu karıştırma işlemini
6. Hafifçe unlanmış bir tezgaha alıp elinizle top haline getirip yoğurun ve 18cm çapında ve 3.75cm kalınlığında bir hamur yapın
7. Önce ikiye, sonra da her parçayı 3′e bölüp toplam 6 tane üçgen elde edin
8. Fırın tepsinizin üzerine yağlı kağıt serip üçgenleri de onun üzerine yerleştirin
9. İyice çırpılmış yumurtaya sütü ekleyip üçgenlere sürün, dilerseniz üzerine şeker de serpebilirsiniz, ben genelde koymuyorum
10. Böylece fırına sürün ve 20 - 25dk kadar pişirin. Üzerleri kızarmış, ortasına batırılıp da tertemiz çıkan kürdan testini de geçtilerde piştiler demektir.
11. Tepsiden alıp tel üzerinde 5 - 10dk soğumaya bırakın

Afiyet olsun!

Not: Türkçe isim bulma arayışıma yardımcı olan Oya’ya çok teşekkür ederim.

Arada bir canimin cektigi ama burada bulamayacagimi tahmin ettigim yiyeceklerden biri de tahinli ekmek (ya da corek.) Herhalde yapamam, cok zordur diye dusunerek hic tarifini aramamistim bile, ta ki uyesi oldugum bir forumda tarif verilene kadar (tesekkurler Mihri!) Meger cok da kolaymis yapmasi. Gecen gece ilk defa yaptim, iki gun sonra yine yapmak zorunda kaldim! Evet, gercekten cok guzel oluyorlar ve evizinde hem ekmek hem de tatli seven birileri varsa siz de bir kac kere yapmaya hazirlikli olun.

Ici cok yagli oldugu icin sizi uyarmaliyim; mutfaginizin her yerini yaglamaniz isten bile degil! Malzemeleri hazirladiktan sonra ise girismenizi ve yakininizda kagit havlu bulundurmanizi tavsiye ederim.

Gerekenler:

1 kap = 237ml

Ekmek icin

1. 4 kap un
2. 1 kap sut
3. 2 1/4 cay kasigi kuru maya (ya da bir poset, 7gr)
4. 1/3 kap zeytinyagi (1 cay bardagi)
5. 1 yemek kasigi seker
6. 1 cay kasigi tuz
7. 1/4 kap (ya da daha az) ilik su (1 fincan kadar)
8. 1 yumurta, uzerine surmek icin

Ici icin

1. 1/2 kap tahin (1 cay bardagi)
2. 1/2 kap zeytinyagi (1 cay bardagi)
3. 1 kap pudra sekeri (miktarini ne kadar tatli seviyorsaniz ona gore ayarlayabilirsiniz)

Yapimi:

1. Sut ve suyu isitin, 120 - 130F (48 - 55C)
2. Un, seker, maya, zeytinyagi ve tuza karistirip ele yapismayan, elastik bir hamur yapin.
3. Ustunu nemli bir bezle kapatip 10 - 15dk kadar mayalanmaya birakin. Diger ekmekler gibi mayalanip da yukselmiyor, o yuzden panik olmayin! Bu sirada icini hazirlamak icin iyi bir firsat: zeytinyagi, tahin ve pudra sekerini iyice karistirin
4. Hamuru 12 parcaya bolun ve kurumamalari icin zeytinyaglayin
5. Bezelerden uc tanesini alin, teker teker incecik acin (2mm kadar!) Kesinlikle yuvarlak yapacagim diye kendinizi uzmeyin, sIkmayIn
6. Acilan hamurlarin arasina tahinli karisimden surup 3 katli hamur yapin ve elinizle cekistirerek daha da uzatin, inceltin



7. Boydan ikiye kesin
8. Bu parcalardan birini kendi etrafinda dondurerek kalin bir halat haline getirin



9. Sonra da kendi cevresinde bir daha dondurerek son seklini verin.



10. Hafif yagli firin tepsisine koyun, uzerine elinizle bastirip biraz daha duzlestirin



11. Tebrikler! Ekmeklerinizden birincisi bitti. Simdi, yukaridaki islemleri geri kalan 9 parca icin tekrarlayin ve toplam 8 tane ekmek yapin
12. Hamurlarin uzerine az suyla cirpilmis yumurta surun ve uzerine susam gezdirin
13. Onceden ısıtılmış 325F (175C) fırında 25 - 30dk ya da uzerleri kizarana kadar pisirin

Afiyet olsun!