Yazların vazgeçilmezi oldu bu yabani meyveleri toplamak, onlardan şurup, reçel yapmak ya da öylesine, tazecikken tüketmek. Bulunduğum yerde böğürtlen o kadar çok ki, zamanını kaçırmadan toplayabilirseniz senelik reçellerinizi hazırlamanız işten bile değil. Son 6 senedir ben de aynen öyle yapıyorum. Bu sene iki tane daha yabani meyveyle tanıştım: Türkçesini bilmediğim gooseberry ve yabani frenk üzümü. İngilizcesi gooseberry olan meyvenin Türkçesini bulabilmiş değilim, bir bileniniz olursa bilgilendirirseniz sevinirim. Frenk üzümlerinin de yabanisine ilk defa dikkat ettim; hep zehirlidir diyerek uzak durduğum bir çalıymış meğer! Eşimin annesi sayesinde tanıştım bu meyvelerin yabanileriyle ve yine onunla yaptık reçeli de şurubu da.

Bu çok dikenli yabanı gooseberry meyvelerini toplarken kesinlikle bahçe eldiveni giymeniz gerekiyor. Çalısını tanımazsanız, meyveleri görseniz de yenebileceğini tahmin etmek, dikenleri dolayısıyla biraz imkansız gibi. Gerçi eldivenle biraz ovuşturunca, dikenleri yumuşatınca yiyebildim ama yine de öyle hemen ağza atılacak bir şekle gelmiyor. İçi ise minik minik çekirdek dolu. Tadını anlatabileceğimi sanmıyorum; ekşice ve birazcık murt (yabani mersin bitkisinin meyvesi) tadı var gibi. Pektininin çok olduğu söyleniyor.

Reçelini yapmak için meyveleri koyduğumuz tencereye, meyvelerin hacminin 1/3′ü kadar su ekledik ve hafif ateşte kaynamaya bıraktık. Su ısındıkça meyveler de patladı, sularını saldılar ve suyun rengini, tadını değiştirdiler. Hepsinin ezildiğinden emin olunca bir süzgeçten geçirip süzülen suyunu topladık ve posayı da attık. Çıkan su, şaşırtırcasına pembeye çalan bir renkti. Soğuyunca daha da pembeleşti ve hatta şeker ekleyince iyice rengi döndü. Yeşil bir meyveden nasıl oluyor da bu renk çıkıyor, ben anlamış değilim. Eşimin annesinin bulduğu tarif nedense suyun iyice soğumasını, şekerle öylece karıştırılıp pişirilmesini söylüyordu. Ve oran olarak da 2 bardak soğuk meyveli suya yarım kilo şeker verilmişti. Biz de öyle yaptık ve koyulaşıncaya kadar (soğuk bir tabağa damlatıp buzdolabına kaldırın, sertleşıyorsa olmuş demektir) ve 104C (220F) sıcaklığına ulaşınca kadar kaynattık. Sonra da sterilize ettiğimiz kavanozlara boşaltıp kapaklarını beklemeden kapattık, vakumlandılar.

Şurup içinse pektini pek fazla olmayan, tadı da pek yerinde olmayan frenk üzümlerinin suyuyla karıştırdık goosebery’leri kaynattığımız suyuö ve şekeri yine yukarıdaki oranda ekledik. Yarım saat kadar kaynatıp, koyulaşmadan kavanozlara boşalttık. Serin serin meyve suyu istediğimizde su ya da maden suyu ile karıştırıp içilecekler.

En yukarıdaki fotoğrafta, nispeten daha koyu renkte olan frenk üzümlü şurup, öndeki kavanoz da sadece gooseberry kullandığımız reçel. Yemyeşil meyveden bu renkte reçel çıkıyor işte.

Evde yapılmış şurubun, reçelin yerini başka bir şey tutmuyor benim için. Hele ki meyvelerini de siz topladıysanız.

Memleketin gidişatını düşündükçe içim sıkılıyor ama şimdilik bir tarif vererek, en azından bu sayfayı biraz renklendireyim dedim…

Yaşadığınız yere göre ayva mevsimi çoktan geçmiş olabilir; Güney yarımkürede iseniz durum bambaşka tabii. Bu tarif şimdilik güneylilere uygun olacak, az da olsa orada yaşayanları unutmamak lazım ama değil mi? :)

İşin şakası bir yana burada ayva bulmam nedense çok zor ama geçtiğimiz haftasonlarından birinde San Francisco civarına gittiğimizde bir İranlı bakkaldan almış, bir kaçı ile reçelini yapmıştım. Tadını, rahiyasını öyle özlemişim ki!

• 500gr ayva (2 ayva)
• 600gr şeker
• 2 bardak su
• 1 tatlı kaşığı limon tuzu

2 bardak suyu kaynamaya bırakırken ayvaları ortadan ikiye kesip rendeledim. Kaynayan suya atıp yumuşayana kadar haşladım. Şu anda, bu sürenin kaç dk olduğunu hatırlamıyorum ama çok uzun bir süre değildi. Şekeri de ekleyip kıvama gelene kadar yeniden kaynattım. İçine limon tuzunu da ekleyip bir taşım daha kaynatıp sıcakken, daha önceden stelize ettiğim vakumlu cam kavanoza koydum.

Denerseniz sizlere de afiyet olsun!

Turunç reçeli tarifini verirken ne yazık ki turunç bulamadığım için detaylarını fotoğraflayamamıştım. Geçen gün bahçesindeki ağacı çok limon verince ne yapacağını bilemeyen bir arkadaşımız bize koca bir torba limon getirince içlerinden kalın kabuklularını seçip uygulamaya geçtim.

Rendelenen kabukları da aynı oranda şeker ile karıştırıp ufak bir kavanozla buzdolabına kaldırdım. Tat bakımındansa turunç reçelini limona kesinlikle tercih ederim. Bu reçelin de kesinlikle pişman olmayacağınız bir sonuc veriyor.

Tarif turunç reçelinin aynısı ama bu sefer kabukları kıvırdıktan sonra haşlamdım. Önceki tarifte haşlayıp kıvırıldığını yazmıştım. Her iki türlü de olabiliyor yani. Bir çok aşamasını fotoğrafları:

Posted in Kış, Reçel | 21 Comments »